Maliye Bakanlığı E-Dönüşüm Uygulamalarının Muhasebe Meslek Mensuplarının İş Yaşamına ve Mesleki Faaliyetlerine Etkisinin Araştırılması
The Impact of E-Transformation Applications on the Professional Activities of Accounting Professionals: The Case of Sivas Province
Anahtar Kelimeler:
e-Dönüşüm- Maliye Bakanlığı- Muhasebe Meslek Mensupları- Verimlilik- Mesleki GelişimÖzet
Bu çalışma, e-dönüşüm uygulamalarının muhasebe meslek mensuplarının iş yaşamı ile mesleki faaliyetleri üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu doğrultuda, Sivas ilinde faaliyet gösteren muhasebe meslek mensuplarından 186 kişi çevrim içi anket formunu doldurarak araştırmaya katılmıştır. Katılımcılardan elde edilen veriler, tanımlayıcı istatistikler, keşfedici faktör analizi, bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve korelasyon analizleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular, e-Defter, e-Fatura ve e-Arşiv uygulamalarının yaygın olarak kullanıldığını; e-İrsaliye ve e-Mutabakat kullanımının ise sınırlı olduğunu göstermektedir. Katılımcılar, e-dönüşümün verimlilik, şeffaflık ve mesleki gelişime katkı sağladığını belirtmekle birlikte; eğitim yetersizliği, kullanım kolaylığı ve güvenlik konularında sorunlar yaşandığını ifade etmiştir. Çalışmada, e-dönüşüm uygulamalarına ilişkin 27 maddelik ifade setinin yapı geçerliliğini test etmek amacıyla keşfedici faktör analizi uygulanmış ve analiz sonucunda ölçeğin üç boyutlu bir yapıya sahip olduğu belirlenmiştir: “Verimlilik ve Profesyonelleşme”, “Mesleki Adaptasyon ve Gelişim İhtiyacı” ve “Destek ve Maliyet Algısı”. Demografik analizler, özellikle genç ve orta deneyimli meslek mensuplarının e-dönüşüme daha olumlu yaklaştığını ortaya koymuştur. Sonuç olarak, e-dönüşüm uygulamalarının muhasebe mesleğine önemli katkılar sunduğu, ancak eğitim, mevzuat istikrarı ve maliyet destekleri konularında iyileştirmelere ihtiyaç duyulduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Referanslar
Awang, Y., Shuhidan, S. M., Taib, A., Rashid, N., & Hasan, M. S. (2022, October). Digitalization of accounting profession: An opportunity or a risk for future accountants? Proceedings, 82(1), 93. MDPI. https://doi.org/10.3390/proceedings2022082093
Cohen L., Holliday M. (1996), Practical Statistics for Studendets, Sage Publications İnc.
Çarıkçı, O. (2018). Kayıtlar ile defterlerin elektronik ortamda tutulmasının (Defter-Beyan Sistemi) mali müşavirler tarafından değerlendirilmesi. Muhasebe ve Denetime Bakış Dergisi, (55), 119–140.
Çıtak, F., & Baskan, T. D. (2020). Muhasebedeki elektronik gelişmelerin muhasebe meslek etiğine etkisi: Kırıkkale ilindeki muhasebe meslek mensuplarının bakış açısı üzerine bir araştırma. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 22, 249–270.
Da Silva, A. F., Gonçalves, M. J. A., Oliveira, H. C., & Duarte, J. P. (2023). Accountant’s perceptions of the digital transformation. In Digital technologies and transformation in business, industry and organizations: Volume 2 (pp. 211–233). Springer Nature. https://doi.org/10.1007/978-3-031-XXXXX
Gacar, A. (2019). Yapay zekâ ve yapay zekânın muhasebe mesleğine olan etkileri: Türkiye’ye yönelik fırsat ve tehditler. Balkan Sosyal Bilimler Dergisi, 8, 389–394.
George, D., & Mallery, P. (2016). IBM SPSS Statistics 23 Step by Step: A Simple Guide and Reference (14th ed.). New York: Routledge.
Gonçalves, M. J. A., da Silva, A. C. F., & Ferreira, C. G. (2022). The future of accounting: How will digital transformation impact the sector? Informatics, 9(1), 19. MDPI. https://doi.org/10.3390/informatics9010019
Gökçen, G., & Özdemir, M. (2016). Türkiye’de muhasebe uygulamalarında e-defter ve e-fatura uygulaması. Marmara Üniversitesi Öneri Dergisi, 12(46), 137–154.
Gönen, S., & Solak, B. (2017). Maliye Bakanlığı e-dönüşüm sürecinin muhasebe meslek mensupları açısından değerlendirilmesine ilişkin bir alan araştırması. Muhasebe ve Finansman Dergisi, (76), 63–80.
Hair, J.F., Hult, G.T.M., Ringle, C.M. and Sarstedt, M. (2017) A Primer on Partial Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM). 2nd Edition, Sage Publications Inc., Thousand Oaks, CA.
Karagöz, Y. (2016). SPSS 23 ve AMOS 23 Uygulamalı İstatistiksel Analizler. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
Karasioğlu, F., & Garip, O. (2019). E-muhasebe uygulamaları kapsamında güncel sorunlar ve çözüm önerileri: Karaman’da bir araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 22(2), 433–446.
Keglević Kozjak, S. (2023). Digital trends in the accounting profession. In 7th International Scientific Conference on Recent Advances in Information Technology, Tourism, Economics, Management and Agriculture – ITEMA 2023 (pp. 89–97).
Kibar Bilginli, N. (2011). Vergi Dairesi Otomasyon Projesi (VEDOP). Dış Denetim, Temmuz–Eylül, 173–182.
Kulak, A. (2019). Muhasebe’de e-dönüşüm [Yüksek lisans tezi, İnönü Üniversitesi]. İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Navarro DJ and Foxcroft DR (2019). Learning Statistics with Jamovi: a Tutorial for Psychology Students and Other Beginners.
Noronha, M. R., & Kulkarni, A. R. (2012). E-accounting in India. Indian Journal of Accounting, 42(2), 1–10.
Tekin, H. (1987). Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme, Mesa Yayınları, Ankara, s. 262.
Yaşlıoğlu, M. M. (2017). Sosyal Bilimlerde Faktör Analizi ve Geçerlilik: Keşfedici ve Doğrulayıcı Faktör Analizlerinin Kullanılması, İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 46 (Özel Sayı), s. 74-85.
Yıldırım, M., & Arslan, E. (2024). Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği: Ölçüm Değişmezliği, EKEV Akademi Dergisi (99), 274-288. https://doi.org/10.17753/sosekev.1464331
Yıldırım, M. (2023). Yapısal Eşitlik Modelinde Normallik İhlali: Bootstrap ML ve Bayesci İstatistik. Necmettin Erbakan Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 5(2), 132-145.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 Sosyal Bilimlerde Nicel Araştırmalar Dergisi
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Telif hakkı hakkında
Sosyal Bilimlerde Nicel Araştırmalar Dergisi 